ฐานเรียนรู้นวัตกรรมการจัดการเลี้ยงกุ้งก้ามกรามแบบแยกเพศ หรือ Mono-Sex เป็นฐานเรียนรู้ของมหาวิทยาลัยแม่โจ้ที่มุ่งถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการเพาะเลี้ยงกุ้งก้ามกรามในรูปแบบที่เหมาะสมต่อการผลิตอาหารปลอดภัย และสนับสนุนการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนในพื้นที่อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่ โดยมีเป้าหมายเพื่อให้เกษตรกร นักศึกษา และผู้สนใจทั่วไปสามารถเรียนรู้แนวทางการจัดการเลี้ยงกุ้งก้ามกรามอย่างเป็นระบบ และนำไปประยุกต์ใช้ในการประกอบอาชีพได้จริง กุ้งก้ามกราม หรือ Giant Freshwater Prawn เป็นกุ้งน้ำจืดขนาดใหญ่ที่มีความสำคัญทางเศรษฐกิจของประเทศไทย และมีการเพาะเลี้ยงอย่างแพร่หลายในหลายภูมิภาค โดยแหล่งเลี้ยงสำคัญพบทั้งในภาคตะวันตก ภาคกลาง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคตะวันออก และภาคเหนือ สะท้อนให้เห็นว่ากุ้งก้ามกรามเป็นสัตว์น้ำเศรษฐกิจที่สามารถสร้างรายได้ให้แก่เกษตรกรได้ในวงกว้าง จุดเด่นของฐานเรียนรู้นี้ คือการนำแนวคิดการเลี้ยงกุ้งก้ามกรามแบบแยกเพศ หรือ Mono-Sex มาใช้เป็นแนวทางในการจัดการการผลิต เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการเลี้ยง ลดปัญหาการแข่งขันภายในบ่อ และช่วยให้การจัดการด้านอาหาร น้ำ การเจริญเติบโต และผลผลิตมีความเหมาะสมมากยิ่งขึ้น องค์ความรู้นี้จึงมีความสำคัญต่อผู้ที่ต้องการพัฒนาการเลี้ยงกุ้งก้ามกรามให้มีคุณภาพและสามารถต่อยอดเชิงอาชีพได้ ในด้านอาหาร กุ้งก้ามกรามเป็นสัตว์น้ำจืดที่ได้รับความนิยมบริโภคทั้งในประเทศและต่างประเทศ เนื่องจากเนื้อมีรสชาติดี มีคุณค่าทางโภชนาการ และสามารถนำไปประกอบอาหารได้หลากหลายเมนู เช่น ต้มยำกุ้ง กุ้งเผา และกุ้งทอดกระเทียม จึงเป็นผลผลิตทางประมงที่มีความต้องการของตลาดอย่างต่อเนื่อง ในด้านเศรษฐกิจ การเลี้ยงกุ้งก้ามกรามมีบทบาทสำคัญต่อระบบเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำของไทย เพราะสามารถสร้างอาชีพ สร้างรายได้ให้แก่เกษตรกร และก่อให้เกิดมูลค่าทางเศรษฐกิจจำนวนมาก โดยข้อมูลจากสถิติการประมง พ.ศ. 2562 ระบุว่า ผลผลิตกุ้งก้ามกรามจากการเพาะเลี้ยงมีจำนวน…