Oral History

ผมเป็นเด็กต่างจังหวัด เมื่อจบมัธยมศึกษาปีที่ 3 ก็เข้ามาเรียนต่อที่กรุงเทพฯ โดยเลือกเรียน ภาษาต่างประเทศ มีโครงการว่าจะไปเรียนต่อที่ต่างประเทศ แต่ไอ้การที่เป็นคนไม่รักดี เรียนยังไม่ทัน สิ้นปีก็เปลี่ยนโครงการใหม่ ในที่สุดก็สอบตก หลังจากได้ใบสุทธิแล้ว ผมก็มุ่งหน้าขึ้นสู่เชียงใหม่ ถิ่นไทยงาม เนื่องจากผมเป็นคนชอบอ่านนวนิยาย เป็นอย่างยิ่ง ทำให้ผมรู้จัก “เสือ กลิ่นสัก” ในร้อยป่า และ “เลิศ แหลมฉาน” จากธาตุกระทิง และก็รู้จักแม่โจ้ สถาบันที่พระเอกทั้งสองได้เข้าเรียน ถูกแล้วครับ ผมขึ้นเชียงใหม่ เพื่อจะสอบคัดเลือกเข้าเรียนต่อที่แม่โจ้ และก็เป็นโอกาสอันดีที่จะได้เที่ยวสงกรานต์เชียงใหม่ เมื่อผมมาถึงครั้งแรก ก็พักที่โรงแรมราชวงศ์ ครั้นอยู่ไปได้ 4-5 วันเงินก็ชักเหลือน้อยลง จึง ได้ไปขอพักอาศัยอยู่ที่วัดสําเภา ซึ่งผมก็ได้อยู่อาศัยจนสอบเสร็จ ทุนค่าใช้จ่ายได้มากทีเดียว เพราะบางมืออาศัยกิน ข้าวกับพระและเณร เมื่อวิทยาลัยเกษตรกรรมแม่โจ้ เปิดรับสมัคร ผมจึงได้สอบถามพวกรถรับจ้าง ก็ทราบว่ารถที่จะไปแม่โจ้ จอดอยู่ที่ปั้มน้ำมันสามทหารเชิงสะพานนครพิงค์ เมื่อรถวิ่งจะถึงวิทยาลัยเกษตรกรรมแม่โจ้ กระเป๋าก็มาเก็บค่าโดยสาร ผมก็ไม่รู้ว่าราคาเท่าไร ผมให้ใบละ 5 บาทไป แต่เขาทอนมา 3 บาท…

ณ. ที่นี้ขอกล่าวย้อนหลังไปอีก 3 ปี  ปีที่ทุกคนไม่อาจลืมได้จนชั่วชีวิต ความหวังก่อนหน้านั้น ทุกคนมาศึกษาแม่โจ้เพื่อเป็นบันไดต่อชีวิตให้กับอนาคตและชีวิตของตัวเอง สิ่งที่ทุกคนหลีกเลี่ยงไปไม่ได้ก็คือ “การใช้ชีวิตร่วมแห่งสถาบันเดียวกัน” ครั้งแรกจะไม่มีใครคิดเฉลี่ยวใจเลยว่าการดำเนินชีวิตในแม่โจ้นั้น มันมีความเข้มข้นเพียงใดและเกี่ยวโยงกับอนาคตกาลข้างหน้าของเรา ๆ อย่างไร? ทั้งนี้เพราะว่าทุกคนมัวหลงระเริงอยู่กับคำสรรเสริญเยินยอที่ได้รับจากรุ่นพี่ก็อาจเป็นได้ โดยไม่มีใครล่วงรู้เลยนั่นเป็นชีวิตอีกแง่หนึ่งใน จํานวนหลาย ๆ แบบ ในแม่โจ้ซึ่งผู้ที่เคยเหยียบผืนดินแห่งนี้มาก่อนได้ช่วยกันขนานนามให้เสียอย่างโก้หรูว่า “ประเทศแม่โจ้” หลังจากวันที่ 7 มิถุนายน ไปแล้วนั่นแหละทุกคนจึงรู้ว่า ตนเองได้ตกอยู่ภายใต้ขอบเขต – กฎของธรรมนูญอีกฉบับหนึ่ง นับเป็นครั้งที่ 33 ลูก ๆ ที่คลอดออกมาจึงได้ถูกขนานนามจากลูกแม่เดียวกันว่า “แม่โจ้รุ่น 33” ซึ่งทั้งหมด 200 กว่าคน และแน่นอน รุ่น 33 เป็นรุ่นที่แข็งแกร่งที่สุดรุ่นหนึ่ง ไม่ว่าจะเป็นทางด้านการงาน, การเรียน กําลังใจกำลังกาย เขามีพร้อมและเตรียมพร้อมอยู่เสมอ ทั้งนี้เพราะความกดดันทางด้านจิตใจ ทั้งทางกายและสภาพแวดล้อมที่ทุกคนในรุ่น 33 ได้จับอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน ความตื่นเต้นคึกคะนอง ดีใจ ภูมิใจ ไม่แพ้หรือยิ่งหย่อนไปกว่าครั้งใดๆ ได้เกิดขึ้นในใจและสีหน้าของทุกคนในรุ่นนี้อีกครั้งหนึ่ง เมื่อทุกคนได้มีโอกาสใช้ฝ่ามืออันหยาบกระด้างสัมผัสกับของชิ้นหนึ่ง…

เสียงที่เราได้ยินซึ่งเสียงนั้นเป็นเสียงที่เกิดจากการตี บัวรดน้ำ จอบ ดังประสานมา กับเสียงตะโกนว่าไฟไหม้ ไฟไหม้ดอย ดังมาจากทุก ๆ หอพักในปลายฤดูหนาวของทุก ๆ ปี และเป็นปีที่สามในแม่โจ้ที่พวกเราได้ยินกัน นั่นเป็นสัญญานให้รู้ว่าไฟไหม้ป่าแดงอร่ามอยู่บนดอยที่ล้อมรอบแม่โจ้ทั้งใกล้และไกล ยิ่งกว่านั้นดอกแคฝรั่ง ภายในแม่โจ้ก็เริ่มออกดอกบานสะพรั่ง ดอกขาวแถบม่วงเป็นพวงระย้าติดอยู่กับกิ่งไร้ใบ คูชั่งสวยสดเสียเหลือเกิน พวกเราเรียกกันเรียกดอกซากุระเสียโก้หรู เมื่อถึงฤดูกาลนี้พวกเราจะดีใจจริง ๆ ที่จะได้กลับบ้านอีกแล้วและอะไรต่อมิอะไรมากมายนั่นเป็นเพราะความสุขใจ และดีใจระคนกัน ในระยะนั้นภายในหอแต่ละหอกําลังมีทั้งทองตำราทั้งนอนและนั่งอยู่อย่างเคร่งเครียดเพื่อเตรียมตัวสอบ เราจะสังเกตได้ง่าย ๆ คือจะเงียบผิดปกติมองดูหน้าแต่ละคน จะบอกให้รู้ว่า กําลังใช้ความคิดความจําและคล้ายกับว่าสลดใจอย่างไรพิกล คงจะเป็นเพราะ พวกเรากําลังจะจากแม่ (โจ) อันเป็นรักยิ่ง แม้แม่ไม่มีชีวิตแต่พวกเราก็รักแม่อย่างสุดซึ้ง แม่ (โจ้) สอนให้เราอดทน ให้มีความกล้าหาญพร้อมที่จะผจญกับชีวิตที่เอาอะไรแน่นอนไม่ได้ต่อไป แม่ให้ความรักแก่ลูกทุกคนอย่างชื่อสัตย์ไม่มีความลำเอียง เรากำลังจะกราบลาแม่ (โจ้) ไปตามวิถีชีวิตของแต่ละคน ถ้าแม่พูดได้คงจะให้พรแก่ลูก ๆ ทุกคนว่า “แม่ขอ ให้ลูก ทุกคน จงประสพโชคดี ทุกก้าวของ ชีวิต ที่ก้าวออกจากแม่โจ้” และแม่คงจะหลั่งน้ำตาพร้อม ๆ กับพวกเราที่ต้องจากไป และขณะเดียวกันก็ภูมิใจที่สุดที่ลูกอีกรุ่นหนึ่งสําเร็จออกไปพร้อมกับความรู้จากสถาบันแห่งนี้ ความตื้นตันใจครั้งใด…

อ้อมอกแม่ (โจ้) แม้จะนานนับสิบปีเหมือนกับเพิ่งจากอกแม่เมื่อวานนี้เอง   ฝนมืดมัว ของเดือนพฤษภาคมพร้อมกับความเงียบเหงาคอยเราอยู่ที่ชนบทอัน เปล่าเปลี่ยวแวดล้อมไปด้วยทุ่งนา ป่าแดง ป่าตึง และภูเขาสีครามที่ล้อมรอบอยู่ไกล ๆ ของอำเภอสันทราย เชียงใหม่ วันนั้น ก้าวแรกของเราที่แม่โจ้ จึงมีทั้งความประหวั่นพรั่นพรึงและความแปลกใหม่ในการที่มาอยู่ที่อื่นที่ไม่ใช่บ้าน ตลอดจนมีความว้าเหว่ใจ เมื่ออยู่ไป งานหนักเหน็ดเหนื่อย อาหารรสชาติไม่เป็นท่า แต่หมดรวดเร็วในชั่วพริบตา การเรียนเต็มเหยียด มีวิชาใหม่ ๆ ที่เริ่มต้นเรียนเป็นส่วนมาก การจัดระบบความเป็นอยู่ให้รู้จักความเป็นพี่น้อง รู้จักใจกว้าง เสียสละ ไม่เห็นแก่ตัว รู้จักกาละเทศะ รู้จักที่ต่ำที่สูงรู้จักมีไหวพริบ รู้จักสู้คน ทําให้เรากลายเป็นลูกแม่โจ้เข้าไปทุกที่ จุดมุ่งหมาย ประการสําคัญที่เราเข้ามาอยู่ในแม่โจ้ ก็เพื่อเรียน เพื่อต้องการวิชาสําหรับไปประกอบอาชีพ ในเบื้องหน้า และก็ไม่ว่า การศึกษา ในอาชีพใด ที่จะสบายเป็น ไม่มีสําหรับแม่โจ้เรายังยิ่งกว่านั้น เราต้องทำงานใช้แรงกายอย่างหนักคู่ไปกับการเรียนวิชาในชั้น ทำให้สมองของเราต้องเพิ่มภาระยิ่งขึ้น สมองตื้อกว่าธรรมดา ง่วงหลังอาหารมากขึ้น พยายามฝืนไม่ให้หลับในชั้นเรียนหรือเวลาทํางานหนังสือตอนกลางคืนมากขึ้น ดังนั้น การเรียนของเราจึงต้องอาศัยใจสู้มากกว่าธรรมดา เวลาที่ผ่านไปแต่ละวัน แต่ละเดือน ตลอดจนปี ช่างนานเหลือเกิน บางครั้ง…