“จอผักบุ้งใส่ไก่” เป็นอาหารพื้นบ้านภาคเหนือจากพื้นที่อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน ถ่ายทอดโดย พจนีย์ คำสาร เมนูนี้มีจุดเด่นอยู่ที่การนำ ผักบุ้ง ซึ่งเป็นผักพื้นบ้านที่ขึ้นตามไร่นาและแหล่งน้ำธรรมชาติ มาประกอบอาหารร่วมกับ เนื้อไก่ และเครื่องแกงพื้นบ้าน ได้เป็นอาหารประเภท “จอ” ที่มีน้ำซุป รสกลมกล่อม และรับประทานง่าย คำว่า “จอ” ในอาหารล้านนา…
“คั่วใบมะไฮ่ใส่ไข่” เป็นอาหารพื้นบ้านภาคเหนือจากพื้นที่อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน ถ่ายทอดโดย นางแสงกำ จัดคำ เมนูนี้เป็นอาหารประเภทผัดคั่วที่ใช้ ใบมะไฮ่ ซึ่งเป็นผักพื้นบ้านท้องถิ่นเป็นวัตถุดิบหลัก นำมาคั่วกับพริก กระเทียม เกลือ และไข่ไก่ จนได้อาหารที่มีรสชาติกลมกล่อม หอมเครื่องปรุง และมีรสขมนิด ๆ อันเป็นเอกลักษณ์ของผักพื้นบ้าน เมนูนี้สะท้อนภูมิปัญญาการใช้ผักพื้นถิ่นในครัวเรือน โดยนำใบมะไฮ่ที่หาได้ในท้องถิ่นมาปรุงเป็นอาหารเพื่อสุขภาพ…
“แกงชะอมใส่ไข่มดแดง” เป็นอาหารพื้นบ้านของภาคเหนือ โดยพบในพื้นที่จังหวัดน่าน โดยเฉพาะอำเภอทุ่งช้าง ซึ่งยังคงมีวิถีชีวิตที่ผูกพันกับธรรมชาติและทรัพยากรในท้องถิ่น เมนูนี้ถือเป็น “อาหารป่า” ที่นิยมปรุงในช่วงฤดูร้อน ซึ่งเป็นฤดูกาลที่สามารถหา “ไข่มดแดง” ได้ง่ายตามธรรมชาติ ชาวบ้านจะนำไข่มดแดงมาปรุงร่วมกับชะอมและสมุนไพรพื้นบ้าน เกิดเป็นอาหารที่มีรสชาติกลมกล่อมและมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ในอดีต เมนูนี้สะท้อนถึงภูมิปัญญาการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างรู้คุณค่า โดยใช้วัตถุดิบที่หาได้ตามฤดูกาล เช่น ชะอม ใบชะพลู และไข่มดแดง…
“แกงแคหอย” เป็นอาหารพื้นบ้านของภาคเหนือ พบได้ในหลายพื้นที่ เช่น จังหวัดน่าน และเชียงราย โดยเฉพาะชุมชนชนบทที่มีแหล่งน้ำธรรมชาติ เช่น ทุ่งนา หนองน้ำ หรือคลอง ซึ่งเป็นแหล่งอาศัยของ “หอยขม” วัตถุดิบหลักของเมนูนี้ แกงแคหอยถือเป็นการประยุกต์มาจาก “แกงแค” แบบดั้งเดิม ซึ่งเน้นการใช้ผักพื้นบ้านหลากชนิดร่วมกับเครื่องแกงสมุนไพร โดยเพิ่มหอยขมเข้าไปเพื่อให้ได้รสชาติหวานธรรมชาติ และเพิ่มคุณค่าทางโปรตีน…
“คอหมูย่าง” เป็นเมนูอาหารที่พบได้ทั่วไปในภาคเหนือ รวมถึงจังหวัดน่าน โดยเฉพาะในพื้นที่อำเภอทุ่งช้าง ซึ่งมีวัฒนธรรมการปรุงอาหารด้วยการย่างไฟเป็นเอกลักษณ์ เมนูนี้เกิดจากการนำ “สันคอหมู” ซึ่งเป็นส่วนที่มีไขมันแทรกกำลังดี มาหมักและย่างจนสุกหอม ในอดีต การย่างเนื้อสัตว์เป็นวิธีการปรุงอาหารที่ง่ายและเหมาะกับวิถีชีวิตชนบท เพราะสามารถทำได้ด้วยเตาถ่านหรือกองไฟ วัตถุดิบที่ใช้ก็หาได้ไม่ยาก เพียงใช้เครื่องเทศพื้นบ้าน เช่น พริกไทย กระเทียม หรือผงกะหรี่ มาหมักเพื่อเพิ่มกลิ่นหอมและรสชาติ เอกลักษณ์สำคัญของเมนูนี้คือ…
“น้ำพริกกากหมู” เป็นอาหารพื้นบ้านที่พบในหลายพื้นที่ของภาคเหนือ เช่น จังหวัดน่าน และแพร่ โดยเฉพาะในชุมชนชนบทที่นิยมใช้วัตถุดิบจากครัวเรือนมาปรุงอาหารอย่างเรียบง่าย เมนูนี้ถือเป็นหนึ่งในอาหารที่ได้รับความนิยมสูง เพราะมีรสชาติเข้มข้น รับประทานง่าย และเก็บไว้ได้นาน หัวใจสำคัญของเมนูนี้คือ “กากหมู” ซึ่งได้จากการนำมันหมูมาเจียวจนกรอบและมีกลิ่นหอม จากนั้นนำมาคลุกเคล้ากับสมุนไพรพื้นบ้าน เช่น พริก กระเทียม และหอมแดง ที่ผ่านการทอดหรือโขลก เพื่อเพิ่มกลิ่นและรสชาติ…